Nakon što su zabilježeni smrtni slučajevi na jednom prekookeanskom brodu, svijet je ponovo u strahu od hantavirusa. Iako je smrtnost visoka, stručnjaci smiruju javnost: ovo nije novi kovid, a soj koji pogađa Južnu Ameriku bitno se razlikuje od onog koji imamo kod nas.
Strah kao odjek pandemije
Stručnjakinja za zoonoze i doktorica biomedicinskih nauka, Senija Selimović-Hamza, ističe da je strah u javnosti očekivan zbog svježeg iskustva sa koronavirusom.
Ipak, naglašava da je transparentna komunikacija ključna kako bi se izbjegla nepotrebna dramatizacija.
– Ljudima trebaju precizne informacije, ne omalovažavanje situacije, ali nikako i dramatizacija. Ono što nauka i fakti pokazuju je zasigurno da ovo zaista nije novi kovid – navela je ona za N1 info.
Šta je zapravo hantavirus i kako se prenosi?
Hantavirus je rijetka, ali potencijalno smrtonosna bolest koja se primarno prenosi kontaktom sa izlučevinama zaraženih divljih glodara (urinom, izmetom, pljuvačkom).
Selimović-Hamza upozorava da se glodari ne nalaze samo u šumama, već i u urbanim sredinama poput podruma.
Kada je riječ o slučaju na kruzeru, radi se o Andes virusu, koji je specifičan za Južnu Ameriku.
– Andes virus je jedini poznati hantavirus koji se može prenijeti sa čovjeka na čovjeka, odatle vjerovatno i strah, ali samo u slučaju bliskog i prolongiranog kontakta.
Ovo nije respiratorni virus koji se prenosi kapljicama onako u prolazu kao što smo mi to navikli od kovida – naglasila je Selimović-Hamzaza N1 info.
Slučaj na kruzeru: “Nulti pacijent” bio je ornitolog
Situacija na brodu je ekstremno rijetka. Pretpostavlja se da je prvi zaraženi bio ornitolog koji je bio u direktnom kontaktu sa glodarima. Simptomi su isprva nespecifični, poput groznice i stomačnih tegoba, ali mogu brzo napredovati do zatajenja pluća.
– Simptomi počinju kao groznica, kao gripa, kao gastrointestinalne tegobe i zatim mogu vrlo brzo napredovati do pneumonije i zatajenja pluća ili kardiovaskularnog kolapsa – pojasnila je doktorka.
Iako je smrtnost Andes virusa visoka (između 40 i 60 odsto), na brodu je zaraženo tek sedam osoba od njih više od stotinu, i to isključivo oni koji su bili u veoma bliskom kontaktu sa oboljelim.
Balkan nije ugrožen južnoameričkim sojem
Ključna informacija za građane Republike Srpske i regiona jeste da soj hantavirusa koji postoji na Balkanu nije isti kao onaj u Južnoj Americi.
– Oblik hantavirusa koji mi imamo na Balkanu nije Andes virus. Mi pričamo o drugom soju koji ima smrtnost od otprilike 1 odsto, koji nema respiratornu sliku nego ide na zatajenje bubrega. Znači, pričamo o skroz drugom oboljenju – istakla je Selimović-Hamza.
Higijena kao jedina mjera opreza
Iako su institucije izdale preporuke o pranju ruku i nošenju maski, stručnjakinja smatra da je to više preventivno “ograđivanje od odgovornosti” nego stvarna reakcija na situaciju sa kruzera. Ipak, zdrav razum je neophodan pri čišćenju mjesta gdje borave glodari.
– Ako čistite površine gdje su bili glodari, treba biti zdrav razum da ćete staviti masku, oprati ruke ili nositi jednokratne rukavice. To je nešto što nije vezano za ovu situaciju sada, niti za ovu zarazu koja se pojavila na brodu – zaključila je Selimović-Hamza.
Besplatnu Android aplikaciju portala SrpskaCafe preuzmite ovdje.