U Banjaluci će danas biti obilježen Dan pobjede u Prvom svjetskom ratu, služenjem pomena na Groblju Sveti Pantelija žrtvama Veleizdajničkog procesa i Srbima stradalim u Velikom ratu.
Prvi svjetski rat okončan je 11. novembra 1918. godine, a Srbija je u njemu izgubila oko 1,3 miliona stanovnika.
U ovom ratu poginulo je najmanje deset miliona vojnika, a još toliko ljudi umrlo je od bolesti i gladi. Srazmjerno najveće žrtve podnijela je Srbija, izgubivši 26 odsto stanovništva, 400.000 vojnika i 640.000 civila. Glavni simbol proslave u Srbiji je “Natalijina ramonda”.
“Natalijina ramonda”, je simbol jer se i srpska vojska poslije svih stradanja i gubitaka, prelaska preko Albanije, Solunskog fronta, “podigla iz pepela” i odnijela pobjedu.
“Natalijina ramonda” je nazvan po kraljici Nataliji Obrenović. Poznatiji je kao “cvijet feniks” u botanici i simbolizuje povratak srpske vojske koja je uspjela nakon svih stradanja i gubitaka da se “podigne iz pepela” i da odnese pobjedu u Prvom svjetskom ratu.
Cvijet koji predstavlja zvanični simbol Dana primirja u Prvom svjetskom ratu je endemska biljna vrsta. Riječ je o ugroženoj i rijetkoj vrsti koja živi samo na području Centralnog Balkana, u Srbiji, Makedoniji i sjevernoj Grčkoj. Pri tome, riječ je o biljci koja ima zapanjujuću sposobnost da vaskrsava (procvjeta) nakon što je potpuno osušena. Prostire se na nadmorskim visinima od 350 do 2.200 metara. Inače raste na izuzetno nepristupačnim mjestima, uglavnom u klisurama, na krečnjačkim stenama, gdje je suvo i hladno.
Osim što je drevna i izuzetno izdržljiva, Natalijina ramonda ima osobinu koju među skoro 300.000 poznatih cvijetnica ima samo trideset biljnih vrsta. Naime, nakon što se u odsustvu vode sasvim osuši, ova biljka može da ponovo oživi nakon malo kiše ili zalivanja. Botaničar Pavel Černjavski je, navodno, 1928. godine slučajno prosuo vodu na herbarijum u kome se nalazio uzorak osušene Natalijine ramonde. I ona je nakon toga oživjela!
– Veliki rat bio je istorijska golgota srpskog naroda, ali i svjedočanstvo njegove borbe za opstanak, identitet i slobodu – istakao je predsjednik Milorad Dodik.
RTRS
Besplatnu Android aplikaciju portala SrpskaCafe preuzmite ovdje.