Ministarstvo za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju Republike Srpske očekuje da će Vlada Federacije BiH (FBiH) izmijeniti spornu Uredbu o uređenju gradilišta, obaveznoj dokumentaciji na gradilištu i učesnicima u građenju, a ukoliko to ne učini biće primijenjene recipročne mjere i uvedena identična ograničenja kroz propise Srpske.
Republika Srpska je navedene oblasti uredila vlastitim propisima, vodeći računa o ustavnim i stvarnim nadležnostima, te o činjenici da je tržište BiH jedinstveno i sa ograničenim resursima i kapacitetima, naveli su za Srnu iz Ministarstva povodom Uredbe federalne Vlade, kojom su pravna i fizička lica iz Srpske dovedena u situaciju da im je praktično onemogućen rad u tom entitetu.
– Sudeći po propisima koje donosi, može se osnovano zaključiti da Vlada FBiH dijeli BiH, onemogućavajući ili ograničavajući firmama i radnicima iz Srpske rad na cijeloj teritoriji BiH, čime izlazi iz okvira osnovnih principa i prava jedinstvenog i slobodnog tržišta, garantovanih Ustavom i zakonima BiH. Ovakvim postupanjem nadležni organi FBiH upravo rade ono za šta se uporno i neosnovano optužuju organi Republike Srpske – ističu iz Ministarstva.
U FBiH u posljednjih godinu dana doneseno je nekoliko propisa kojima se to tržište zatvara ili ograničava za firme iz Republike Srpske ili okruženja, odnosno uslovljava se da firma mora biti registrovana i imati sjedište na području Federacije.
Na taj način se vrši polarizacija na entitetskom nivou i obavezuje na registraciju paralelnih privrednih subjekata, ukoliko firme iz Srpske žele poslovati u FBiH, navode iz Ministarstva.
Iz Ministarstva ističu da, kada je riječ o poslovanju firmi iz oblasti građevinarstva, ne postoji uslov da preduzeće mora biti registrovano u tom entitetu, ali je FBiH uslovila da svaki inženjer, da bi dobio njihovu licencu, mora imati položen stručni ispit u FBiH, što u Republici Srpskoj nije slučaj, odnosno u Srpskoj se priznaje stručni ispit položen kod nadležnog federalnog ministarstva.
Licence se međusobno ne priznaju zbog neusaglašenih uslova, lakih zloupotreba i činjenice da je nadležnost urbanističko-građevinske inspekcije ograničena na teritoriju svog entiteta, pa inspektor ne može kontrolisati ispunjenost uslova u sjedištu firme koje je u drugom entitetu, ukazuju iz Ministarstva za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju Srpske.
U Ministarstvu napominju da su sporni Pravilnik o uslovima i kriterijumima davanja ovlaštenja nosiocima izrade studije uticaja na životnu sredinu, načinu i kriterijumima koje moraju ispunjavati nosioci izrade studije uticaja na životnu sredinu i visini naknade izdavanja ovlaštenja nosiocima izrade studije uticaja na životnu sredinu, zatim Pravilnik o uslovima koje moraju ispunjavati ovlaštene organizacije za obavljanje stručnih poslova iz oblasti zaštite na radu i Uredba o uređenju gradilišta, obaveznoj dokumentaciji na gradilištu i učesnicima u građenju.
Iz Ministarstva za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju pojašnjavaju da je u FBiH, prema Uredbi o uređenju gradilišta, obaveznoj dokumentaciji na gradilištu i učesnicima u građenju, kojom se, kao jedan od dokaza koji se prilaže uz zahtjev za izdavanje ovlaštenja fizičkom licu iz oblasti uređenja prostora i građenja, traži položen stručni ispit stečen u FBiH ili u SFRJ do 6. aprila 1992. godine, odnosno rješenje o oslobađanju od polaganja ispita.
To znači da od polaganja stručnog ispita nisu izuzeti inženjeri koji su stručni ispit položili u Republici Srpskoj, niti je data mogućnost da budu oslobođeni polaganja stručnog dijela ispita.
U Ministarstvu ističu da, za razliku od navedenog, u Republici Srpskoj praksa je da se u postupku izdavanja licenci za fizička lica iz oblasti uređenja prostora i građenja priznaje u cijelosti stručni ispit položen u FBiH.
– S tim u vezi, napominjemo da su neke aktivnosti već i pokrenute, te je u pogledu uslova i kriterijuma davanja ovlaštenja nosiocima izrade studije uticaja na okoliš polovinom maja ove godine objavljena izmjena federalnog Pravilnika o uslovima i kriterijima davanja ovlaštenja nosiocima izrade studije uticaja na okoliš, načinu i kriterijima koje moraju ispunjavati nosioci izrade studije uticaja na okoliš i visini naknade izdavanja ovlaštenja nosiocima izrade studije uticaja na okoliš, kojom je omogućeno da pravna lica sa sjedištem na području BiH mogu obavljati ove poslovu – kažu u Ministarstvu.
Dakle, uklonjena je propisana prepreka za pravna lica iz Srpske i pravno rješenje izjednačeno sa onim u Republici Srpskoj, navode iz Ministarstva za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju i napominju da u ovoj oblasti oba entiteta međusobno priznaju i licence date pravnim licima koja vrše izradu studija uticaja na životnu sredinu.
Poslodavci negoduju odluci Federacije BiH da zatvori tržište
Predsjednik Unije udruženja poslodavaca Republike Srpske Saša Trivić ocijenio je kao neprimjerenu zabranu Vlade FBiH određenim pravnim licima iz Srpske da rade u tom entitetu i da je dobro što se Vlada Srpske uključila u rješavanje tog pitanja – bilo sa federalnom Vladom ili preduzimanjem recipročnih mjera.
Trivić je rekao da je neprimjereno da se nekome, u zavisnosti od toga gdje živi u BiH, dozvoljava ili ne dozvoljava rad, pojasnivši da je ovdje riječ o određenim licencama za izvođenje građevinskih radova i slično.
– Vlada FBiH je svojim mjerama određenim pravnim i fizičkim licima zabranila poslovanje u tom entitetu zato što je postavila neprihvatljive uslove. To je neprimjereno, ukoliko smo jedno tržište – rekao je Trivić.
On smatra da je dobro što je Vlada Srpske razmatrala pitanje zabrane određenim pravnim licima iz Srpske da rade u FBiH.
Vlada Republike Srpske juče je prihvatila informaciju o mogućnostima radnog angažovanja pravnih i fizičkih lica iz Republike Srpske na tržištu Federacije BiH, u situaciji u kojoj je pravnim licima iz Republike Srpske podzakonskim aktima Federacije BiH, praktično, onemogućen rad u tom entitetu.
Vlada je donijela zaključak kojim se zadužuju sva ministarstva da izvrše analizu i uporedbu odgovarajućih propisa iz svoje nadležnosti sa propisima u drugom entitetu te da predlože mjere za ujednačavanje prakse ili reciprociteta.
Podsjećamo, uredba o uređenju gradilišta, obaveznoj dokumentaciji na gradilištu i učesnicima u građenju, koju je donijela Vlada Federacije BiH, a koja onemogućava stručnjacima s položenim stručnim ispitom u Republici Srpskoj da rade na tržištu Federacije, suprotna je Ustavu BiH i Zakonu o prostornom planiranju i korištenju zemljišta na nivou FBiH.
O informaciji o ovoj uredbi već danas bi moglo biti riječi na sjednici Vlade Republike Srpske, koja, prema riječima ministrice za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju Srebrenke Golić, razmatra donošenje recipročnih mjera.
Suština usvojene uredbe u Federaciji BiH je u tome da inženjeri koji imaju položen stručni ispit u Republici Srpskoj ne mogu dobiti licencu u Federaciji BiH, a samim tim ni obavljati određene poslove, a ako ova uredba ostane na snazi, problem će imati i inženjeri iz Federacije BiH, koji su u velikom broju slučajeva stručni ispit i licencu dobijali u Republici Srpskoj, gdje su cijene daleko niže.
– Uredba koju je donijela Vlada FBiH je u suprotnosti sa Zakonom o prostornom planiranju i korištenju zemljišta na nivou FBiH, kojim su priznati svi stručni ispiti i licence položeni na teritoriji BiH. Uredba je diskriminirajuća prema firmama iz Republike Srpske, ali i firmama iz Federacije BiH, jer mnogo inženjera ima stručne ispite položene u Republici Srpskoj – rekao je za Nezavisne potpredsjednik Izvršnog odbora Udruženja građevinarstva i proizvodnje građevinskog materijala u Privrednoj komori Republike Srpske Nikola Baštinac.
Ministrica za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju,Srebrenka Golić,odgovarajući na jedno od poslaničkih pitanja kazala je da je u Federaciji BiH u zadnjih godinu dana doneseno nekoliko propisa kojima se tržište Federacije zatvara ili ograničava za firme iz Srpske ili okruženja, odnosno uslovljava se da firma mora biti registrovana i imati sjedište na području Federacije.
– Na taj način se vrši polarizacija na entitetskom nivou i obavezuje na registraciju paralelnih privrednih subjekata, ukoliko firme iz Republike Srpske žele poslovati u Federaciji BiH – rekla je ona.
Srna/Nezavisne
Besplatnu Android aplikaciju portala SrpskaCafe preuzmite ovdje.