NASA bi u nedjelju trebalo da lansira svemirski teleskop Nancy Grace Roman, opservatoriju koja će istraživati tamnu materiju, tamnu energiju i planete izvan Sunčevog sistema, a naučnici očekuju da bi njena otkrića mogla ozbiljno uzdrmati postojeće razumijevanje svemira.
Roman kreće raketom Falcon Heavy
Teleskop bi trebalo da bude lansiran iz Kenedi svemirskog centra na Floridi, raketom Spejs Iks Falkon Hevi, u 13.26 časova po srednjoevropskom vremenu.
NASA planira da misija traje pet godina, uz mogućnost produženja za još pet.
Roman će kružiti oko Sunca na udaljenosti od oko 1,6 miliona kilometara od Zemlje, sa pozicije koja mu omogućava stalno poravnanje sa našom planetom.
Vidno polje 100 puta veće od Hubbleovog
Nova opservatorija imaće znatno šire vidno polje od Hablovog svemirskog teleskopa.
Njen instrument Wide Field Instrument ima rezoluciju od 300 megapiksela, dok će vidno polje biti oko 100 puta veće od Hubbleovog.
Roman će imati i koronograf koji će blokirati odsjaj zvijezda, što će omogućiti snimanje nebeskih tijela koja se nalaze u njihovoj neposrednoj blizini.
Podaci će stizati nevjerovatnom brzinom
NASA navodi da će Roman prikupljati podatke do 1.000 puta brže od Hubblea.
Svemirska opservatorija trebalo bi svakog dana da šalje oko 1,4 terabajta podataka zemaljskim stanicama u Novom Meksiku, Australiji i Japanu.
Naučnici očekuju veliko iznenađenje
Jedna od naučnica na projektu, Džuli MekHenri, smatra da bi nalazi teleskopa mogli promijeniti postojeće razumijevanje funkcionisanja svemira.
– Vjerovatno nećemo potvrditi standardni model načina na koji svemir funkcioniše. Vrlo je vjerovatno da ćemo pokazati da je naš standardni model pogrešan i usmjeriti se ka tome da otkrijemo kako naš svemir zaista funkcioniše – rekla je ona.
Roman će praviti 3D mapu svemira
Jedan od glavnih zadataka teleskopa biće izrada detaljne trodimenzionalne mape raspodjele galaksija i galaktičkih jata.
Ti podaci trebalo bi da pomognu naučnicima u proučavanju tamne materije i tamne energije, pojava koje povezuju sa kretanjem i širenjem svemira.
Roman će istovremeno pratiti supernove, crne rupe, zvijezde i druge galaksije, kao i egzoplanete, odnosno planete izvan Sunčevog sistema.
Prve fotografije stižu 2027. godine
NASA očekuje da će prve zvanične fotografije sa teleskopa biti objavljene početkom 2027. godine.
Opservatorija je dobila ime po Nensi Grejs Roman, prvoj glavnoj astronomkinji NASA-e i prvoj ženi na izvršnoj rukovodećoj funkciji u toj agenciji.
Zbog njene ključne uloge u pokretanju misije Hubble, Roman se često naziva i „majkom svemirskog teleskopa Hubble“.
Besplatnu Android aplikaciju portala SrpskaCafe preuzmite ovdje.