Istaknuti forenzički stručnjak Majkl Friman dovodi u pitanje zvanični zaključak da je američki finansijer i osuđeni seksualni prestupnik Džefri Epštajn izvršio samoubistvo u svojoj zatvorskoj ćeliji 2019. godine.
Nakon pregleda kompletne dokumentacije o obdukciji, Friman najavljuje predstavljanje nove naučne analize koja bi mogla da otvori dodatna pitanja o okolnostima Epštajnove smrti, objavili su CBS njuz i britanski Tajms.
Friman će predstaviti rezultate 16. novembra na Univerzitetskom koledžu u Londonu (UCL), a istovremeno namjerava da javno objavi dokumentaciju na kojoj zasniva svoju analizu.
Važno je naglasiti da je trenutno riječ o nezavisnoj stručnoj analizi čiji konačni zaključci još nisu javno predstavljeni. Zvanični nalaz američkih vlasti je i dalje da je Epštajn izvršio samoubistvo vješanjem, a dosadašnje istrage nisu pronašle dokaze da je ubijen.
Šta je Friman otkrio?
Friman je pregledao cijeli dosije obdukcije koji mu je dostavio Epštajnov brat Mark, dokumenta koja ranije nisu bila u potpunosti dostupna za nezavisnu stručnu analizu.
Prema zvaničnom saopštenju o njegovom predavanju na Univerzitetskom koledžu u Londonu, Friman je primjetio nekoliko neobičnih okolnosti u načinu na koji je sprovedena istraga smrti.
Među njima su činjenica da ne postoje fotografije Epštajnovog tijela na mjestu gdje je pronađeno, da omča koja je korišćena pri vješanju nije sačuvana niti ispitana, i da zatvorski čuvar koji je tvrdio da je vidio obješeno tijelo nije razgovarao sa istražiteljima dvije godine.
Friman smatra da ove okolnosti zaslužuju dalju analizu, posebno u kombinaciji sa povredama identifikovanim tokom obdukcije.
Njegovo istraživanje obuhvata biomehaničku analizu povreda vrata, odnosno ispitivanje da li bi one mogle biti uzrokovane mehanizmom vješanja opisanim u zvaničnom izvještaju.
U predavanju će uporediti fizičke dokaze sa objašnjenjem zvaničnog medicinskog vještaka i predstaviti sopstveni zaključak o načinu smrti.
Epstinov brat: Ovakva analiza nikada ranije nije urađena
Epštajnov brat Mark godinama osporava zaključak da je Džefri izvršio samoubistvo.
U razgovoru za CBS News 2. oktobra, rekao je da Frimanova nova analiza dodatno potvrđuje njegovo uvjerenje da je potrebna nova istraga.
„Proučili su cijeli slučaj, pristupili su mu naučno i zaista su ga istražili“, rekao je Mark Epštajn.
On tvrdi da do sada nije sprovedena nikakva analiza uporediva sa Frimanovom i smatra da bi rezultati mogli dovesti u pitanje zaključak o samoubistvu.
Takođe je naglasio da Friman nije stvorio svoju analizu po njegovom nalogu, već na sopstvenu inicijativu.
Međutim, stav Epštajnovog brata nije dokaz da je zvanična verzija događaja pogrešna. Konačni rezultati nove analize tek treba da budu javno predstavljeni i predmet stručnog pregleda.
Ko je Majkl Friman?
Friman nije nepoznati stručnjak koji je počeo da se bavi slučajem van naučnih krugova.
On je stručnjak za sudsku medicinu i epidemiologiju, bivši profesor i šef katedre za sudsku i sudsku medicinu na Britanskom kraljevskom koledžu lekara.
Takođe je povezan sa Univerzitetom u Mastrihtu u Holandiji i Univerzitetom za zdravlje i nauku Oregona u SAD.
On je glavni urednik naučnog časopisa Journal of Forensic and Legal Medicine, a prema podacima UCL-a, učestvovao je u više od 2.000 sudskih postupaka kao vještak.
Takođe se bavio slučajevima smrti u policijskom pritvoru, uključujući istragu smrti Džordža Flojda, čije je ubistvo 2020. godine izazvalo masovne proteste u SAD i širom svijeta.
Njegove kvalifikacije daju težinu najavljenoj analizi, ali same po sebi ne znače da će njeni zaključci biti potvrđeni.
Šta je otkrila zvanična istraga
Džefri Epštajn je pronađen mrtav 10. avgusta 2019. godine u ćeliji federalnog zatvora Metropolitan Korekcioni centar na Menhetnu. Čekao je suđenje po optužbama za seksualno iskorišćavanje i trgovinu maloljetnim djevojčicama.
Kancelarija glavnog medicinskog istražitelja grada Njujorka zaključila je da je umro od samoubistva vješanjem.
Njegova smrt je gotovo odmah izazvala sumnje o ozbiljnim propustima u zatvorskom nadzoru.
Istraga generalnog inspektora Ministarstva pravde SAD, objavljena 2023. godine, potvrdila je niz propusta zatvorskog osoblja.
Epštajnu nije obezbjeđen cimer, iako je to preporučeno nakon ranijeg incidenta u kojem je pronađen sa krpom oko vrata. Zatvorski službenici nisu sprovodili propisane obilaske i provjere zatvorenika, a dio dokumentacije o nadzoru je bio falsifikovan.
Pored toga, sistem nadzornih kamera nije ispravno funkcionisao, zbog čega je sačuvan samo ograničen dio video-snimka.
Ali uprkos ovim nedostacima, istraga nije pronašla dokaze koji bi osporili zaključak FBI-ja da Epštajnova smrt nije bila rezultat krivičnog dela.
Da li su povrede vrata ukazivale na ubistvo?
Jedan od najspornijih dijelova slučaja tiče se povreda Epštajnovog vrata.
Još 2019. godine, forenzički patolog Majkl Bejden, koga je angažovao Epštajnov brat, javno je izrazio sumnje u zvanične nalaze. Smatrao je da određeni prelomi kostiju i hrskavice vrata više ukazuju na davljenje nego na samoubistvo vješanjem.
Međutim, same takve povrede nisu dovoljne da se dokaže ubistvo. Njihov značaj zavisi od okolnosti smrti, načina na koji su povrede nastale i drugih nalaza autopsije.
Prema izvještaju Ministarstva pravde SAD iz 2023. godine, ljekar koji je izvršio obdukciju objasnio je istražiteljima da su Epštajnove povrede u skladu sa samoubistvom vješanjem.
Takođe je izjavila da na tijelu nisu pronađeni tragovi odbrambenih povreda, što bi se očekivalo u slučaju fizičkog sukoba. Epštajn nije imao povrede ruku, polomljene nokte ili druge karakteristične znake borbe.
Razlika između tih zvaničnih zaključaka i Frimanove nove analize biće jedan od najvažnijih delova njegovog predavanja.
Hoće li nova analiza promijeniti zvanični zaključak?
Za sada nema naznaka da su američke vlasti promijenile zvaničnu klasifikaciju Epštajnove smrti ili otvorile novu krivičnu istragu zbog Frimanovog istraživanja.
Međutim, osobenost njegove analize je u tome što se zasniva na cjelokupnoj dokumentaciji obdukcije, uključujući materijale koji ranije nisu bili javno dostupni.
Univerzitetski koledž u Londonu je objavio da će dokumentacija biti objavljena 16. novembra, istog dana kada Friman predstavi svoje zaključke.
Ovo bi trebalo da omogući drugim stručnjacima da prvi put detaljnije ispitaju materijale na kojima je zasnovana odluka o samoubistvu i uporede ih sa novom analizom.
Do tada, ostaje pitanje koliko su Frimanovi nalazi ubjedljivi i da li oni zaista mogu dovesti u pitanje zvanični zaključak o Epštajnovoj smrti, prenosi Indeks.
Indeks
Besplatnu Android aplikaciju portala SrpskaCafe preuzmite ovdje.