“Zagađenje guši najsiromašniju regiju Evrope” naslov je teksta koji se bavi onečišćenjem u BiH objavljenog juče na Blumbergu.
U najprljavijem dijelu Evrope, piše Blumberg, tokom zime pada crni snijeg, a tokom proljeća vazduh je pun prašine. I dok kampanja protiv klimatskih promjena postaje dio političkog meinstrima na Zapadu, u BiH toksični suveniri iz komunizma, odnosno zastarjele termoelektrane na ugalj nastavljaju uništavati živote.
Najzagađenije zemlje Evrope
Uz BiH, Sjeverna Makedonija i Srbija, zemlje koje se bore sa siromaštvom i korupcijom te ostavštinom rata iz devedesetih, spadaju u najzagađenije države Evrope.
Smog iz zastarjelih termoelektrana, prastari automobili te grijanje na drva, guše Balkan bukvalno i ekonomski. I dok je fokus evropskih lidera bio na bezbjednosti i stabilnosti regije, račun za štetu napravljenu prirodi i čovjekovoj okolini tek dolazi na naplatu.
Prema podacima nevladinih organizacija, zagađenje vazduha, iz termoelektrana na zapadnom Balkanu, košta EU i zemlje u regiji, 11 milijardi evra godišnje.
Jedna bh. termoelektrana ispušta smoga kao sve njemačke zajedno
Jedan od najvećih zagađivača je Termoelektrana “Ugljevik” koja se nalazi 40 kilometara od Tuzle i emituje više sumpor-dioksida nego sve njemačke termoelektrane zajedno.
Novinari Blumberga posjetili su i selo nedaleko od Tuzle u kojem se nalazi termoelektrana čiji dim dolazi i do Italije.
– Skoro svi ovdje boluju od nečega. Mnogi imaju rak, skoro svako ima bronhitis, a ponekad, dok dišeš, možeš osjetiti prljavštinu u vazduhu – rekla je Ružica Simić (53).
Jadna pomoć EU-a
Pomoć koju EU daje zemljama koje bi trebale da postanu članice unije, Srbiji, Sjevernoj Makedoniji i BiH, iznosi 2,7 milijardi evra za period od 2014. do 2020, ali tek manje od 500 miliona evra namijenjeno je za okolinu.
16 zastarjelih termoelektrana na ugalj na zapadnom Balkanu ispušta sumpor-dioksida koliko 250 termoelektrana u EU. Razlog tome je njihova starost, mnoge su stare više od 40 godina, potom energetska neefikasnost, te nekorištenje filtera i prečistača vazduha.
Skoplje i Sarajevo, najzagađeniji gradovi Europe
Osam od deset najzagađenijih gradova u Evropi nalaze se u BiH i Sjevernoj Makedoniji. Skoplje i Sarajevo su prošle godine ocijenjeni kao najzagađeniji glavni gradovi starog kontinenta.
– Problem je, kako tvrdi Evropska komisija, političke naravi. Iako je zagađenje vazduha ozbiljan problem svuda, EK se u svom izvještaju o regiji iz maja mjeseca, posebno osvrće na BiH, čija je slaba centralna vlast naslijeđe rata iz devedesetih i mirovnog sporazuma. Lokalne i federalne vlasti međusobno se optužuju zbog nepoduzimanja nikakvih poteza – piše Blumberg.
Tako je i u Sarajevu. Sarajevo, koje je tokom opsade početkom devedesetih preživjelo godine granatiranja i snajpera, oporavilo se, ali je danas danas je okoliš problem.
Sarajevo gore nego Peking
Visoke zgrade onemogućavaju protok vazduha, jeftini automobili i činjenica da je grijanje uglavnom na drva, doveli su do toga da je nekoliko dana prošle zime Sarajevo bilo najzagađeniji grad na svijetu, a situacija je bila gora nego u Pekingu.
– Ljudi sve pale, mogu voziti šta žele, nema nikakvih restrikcija. S obzirom na određene klimatske uslove, Sarajevo je tokom nekih zimskih dana najzagađenije mjesto na svijetu – rekao je za Blumberg aktivista, Anes Podić.
Besplatnu Android aplikaciju portala SrpskaCafe preuzmite ovdje.