Astronomi još uvijek ne znaju kada su se tačno formirale prve zvijezde u svemiru, a najnovija promatranja teleskopa Hubble ukazuju na to da su one mogle nastati i mnogo ranije nešto što se do sada pretpostavljalo.
Kako to da još uvijek ne znamo tačan trenutak nastanka prvih zvijezda? Jednostavno – do sada ih nismo uspjeli vidjeti, čak ni najboljim mogućim teleskopom na raspolaganju, piše “Universe Today”.
Kada je grupa naučnika pomoću svemirskog teleskopa Hubble pogledala nazad u vrijeme (i prostor), očekivala je da će tamo pronaći prve generacije zvijezda ranog svemira, koje nazivamo zvijezdama populacije III. Hubble je netremice zurio u svemir star tek nešto više od 500 miliona godina, što je granica Hubbleovih mogućnosti, i nije našao nikakve dokaze o postojanju prvih zvijezda.
Zvijezde populacije III
Naziv populacija III zvuči pomalo zbunjujuće. Ne bi li prve zvijezde trebale pripadati populaciji I? Ali, ovo ime nije nastalo tom logikom. Astronomi su u populaciju I klasifikovali zvijezde naše galaksije (zvijezde poput Sunca, koje su bogate težim elementima). Zatim su starije zvijezde na Mliječnom putu, one s malo teških elemenata, uvrstili u populaciju II.
Zvijezde populacije III stvorene su od iskonskog materijala koji je nastao iz Velikog praska, prije otprilike 13,8 milijardi godina. One bi se trebale sastojati isključivo od vodonika, helijuma i litijuma; elemenata koji su postojali prije nego što su u jezgrama tih zvijezda mogli nastati teži elementi poput kiseonika, azota, ugljenika i željeza.
Astronom Rachana Bhatawdekar iz Evropske svemirske agencije (ESA) i njene kolege istraživali su rani svemir, koji je postojao oko 500 miliona do milijardu godina nakon Velikog praska. Koristeći se svemirskim teleskopom Hubble, svemirskim teleskopom Spitzer i Vrlo velikim teleskopom (VLT/ESO) proučavali su zvjezdanu skupinu MACSJ0416.
“Ovi rezultati imaju velike posljedice na astrofiziku”
Bhatawdekar i njen tim razvili su novu metodu kojom se uklanja svjetlost iz prednjih galaksija. Time su otkrili galaksije s malom masom koje su toliko udaljene od nas da zapravo pripadaju svemiru koji je star manje od milijardu godina.
– Ondje nismo pronašli dokaze o postojanju zvijezda prve generacije, odnosno populacije III – rekla je Bhatawdekar.
– Ovi rezultati imaju velike posljedice na astrofiziku jer ukazuju na to da su se galaksije formirale mnogo ranije nego što smo mislili – dodala je.
Besplatnu Android aplikaciju portala SrpskaCafe preuzmite ovdje.