Naučnici sa Univerziteta u španskoj Salamanki proveli su godine pretražujući kanalizaciju u potrazi za tragovima kokaina, metamfetamina, amfetamina i MDMA kako bi napravili sveobuhvatnu mapu otpadnih voda i trendova u upotrebi narkotika. Regionalni podaci obuhvatali su istraživanje u Srbiji, Hrvatskoj i Bosni i Hercegovini, a mapa pokazuje da su u Beogradu i Zagrebu najpopularniji kokain, dok u Sarajevu dominiraju amfetamini.
Najveći rast upotrebe kokaina na području bivše Jugoslavije bilježi se u glavnom gradu Hrvatske, Zagrebu.
– Ovo je najveće istraživanje otpadnih voda ikada po broju zemalja (37) i gradova (120) koji su obuhvaćeni u periodu od 2011-2017. godine. Prikupljeni podaci dobijeni za kokain, amfetamin, metamfetamin i MDMA daju nam sveobuhvatnu sliku prostornih i vremenskih kretanja – saopštila je jedna od rukovodilaca naučnog tima Iria Gonzales-Marino, asistent na katedri za hemiju Univerziteta u Salamanki u Španiji.
Uzimanje uzoraka iz otpadnih voda i testiranje na droge postalo je sve popularnija metoda za praćenje obrazaca na globalnom tržištu nedozvoljenih droga tokom protekle decenije. Prethodne studije su se fokusirale na upotrebu droge u odabranim gradovima ili tokom javnih događaja, kao što je totalno pomračenje sunca za 2017. godine, ali Gonzales-Marino su sada istraživanju dodale globalni karakter, proširivši ga na čak 37 zemalja.
Ovaj tim naučnika počeo je sa istraživanjem kanalizacija 2011. godine. U želji da dobiju što realniju sliku, nisu korišteni podaci prikupljeni u vrijeme praznika kada se tradicionalno u svijetu koristi više narkotika.
Rezultati su pokazali da su u ukupnoj upotrebi droga najzastupljeniji gradovi poput Antverpena, Amsterdama, Ciriha, Londona i Barcelone, dok su gradovi u Grčkoj, Portugalu, Finskoj, Poljskoj i Švedskoj imali najnižu stopu ostataka droge u otpadnim vodama.
Kokain je najpopularniji Londonu, Amsterdamu, Cirihu i Antverpenu.
Amfetamini bilježe rast u Barseloni, Ženevi, Dortmundu i Berlinu, a metamfetamini su popularniji u Americi nego u Evropi. MDMA je najpopularniji u Holandiji, kao i u gradovima Helsinki, Oslo, Brisel, Dortmund, Zagreb, Cirih i Barselona.
– Generalno, rezultati istraživanja otpadnih voda se poklapaju sa najnovijim istraživanjima o upotrebi droge u svijetu – ističe Gonzales-Marino i dodaje da su ovi podaci posebno zanimljivi jer se dobijaju gotovo u realnom vremenu, sa zakašnjenjem od samo nekoliko dana.
Istraživači su pokušali da dobiju i podatke o korištenju kanabisa u svim obuhvaćenim zemljama, ali se ispostavilo da je teško identifikovati psihoaktivni sastojak THC u otpadnoj vodi, jer se lako integriše sa drugim česticama. Oni vjeruju da će unaprijeđenjem protokola za analizu voda uskoro biti moguće i precizno detektovanje i THC-a u okviru istraživanja.
Podaci o otpadnim vodama su korisni za ljude čiji je cilj praćenje protoka ilegalnih droga i predviđanje medicinskih ili socijalnih problema koji su sa njima povezani. Gonzales-Marino i njene kolege se nadaju da će proširiti svoja istraživanja i na druge zemlje i gradove i potencijalno započeti testiranje drugih supstanci koje utiču na kvalitet života ljudi.
Besplatnu Android aplikaciju portala SrpskaCafe preuzmite ovdje.