Googleov eksperimentalni satelit s čipovima za vještačku inteligenciju uspješno je obavio prvi zadatak u orbiti.
Na upit sa Zemlje odgovorio je haikuom o pogledu na našu planetu, a iza ovog neobičnog eksperimenta krije se mnogo veći plan: izgradnja data centara u svemiru.
Riječ je o projektu “Suncatcher”, kojim Google istražuje mogućnost premještanja dijela računarske infrastrukture za vještačku inteligenciju u orbitu, gdje bi se koristila energija Sunca.
Satelit je lansiran 1. oktobra raketom „Falkon 9“ (Falcon 9) kompanije “SpaceX”, zajedno s više od stotinu drugih letjelica. Nakon približno tri sedmice provjera sistema, tim je preko zemaljske stanice poslao prvi upit modelu Gemma 4, koji je instaliran na satelitu.
Odgovor je stigao dok je letjelica prelazila iznad Svalbarda u Norveškoj, naveo je 30. oktobra na Googleovom blogu Travis Beals, direktor tima Paradigms of Intelligence.
Zadatak je bio da model napiše haiku iz perspektive čipa koji kruži oko Zemlje. Odgovor je sadržavao stihove o „plavom mramoru“ ispod njega, tihim tokovima podataka i svjetlosti zvijezda koja ga napaja. Uslijedili su i limerici sa svemirskim motivima, kao i upiti pomoću kojih je satelit izvještavao o stanju vlastite opreme.
Četiri AI čipa, ali samo jedan može raditi
Prema pisanju portala TechCrunch, satelit je izgradila kompanija Planet Labs, a opremljen je sa četiri Googleova TPU čipa, specijalizovana za obradu zadataka vještačke inteligencije.
Ipak, istovremeno može raditi samo jedan čip. Satelit proizvodi do jednog kilovata električne energije, a pojedinačni čip može biti aktivan tek oko 20 minuta u kontinuitetu. To predstavlja ograničenje i za računanje i za komunikaciju sa Zemljom.
Ideja projekta je da se dio računarskih operacija izmjesti u orbitu i napaja solarnom energijom, umjesto da se oslanja na elektroenergetske mreže na Zemlji. Potrošnja data centara za vještačku inteligenciju sve je veća, pa tehnološke kompanije traže nove načine da obezbijede dovoljno energije za njihov rad.
Svemirsko zračenje najveća prepreka
Prije nego što Google bude mogao ozbiljnije da razmatra ovakvu infrastrukturu, moraće da provjeri koliko su čipovi pouzdani u ekstremnim uslovima svemira.
Sljedeća faza projekta obuhvata testiranje pod toplotnim opterećenjem i izlaganje svemirskom zračenju. Ono može izazvati takozvane bit-flip greške, odnosno promjene pojedinih bitova u memoriji koje mogu dovesti do oštećenja podataka.
Googleovi laboratorijski testovi, o kojima piše „The Register“, ukazuju na veoma nizak rizik od takvih grešaka prilikom korištenja modela. Međutim, ostaje da se ispita koliko bi zračenje uticalo na treniranje modela vještačke inteligencije, što predstavlja znatno zahtjevniji zadatak.
Google već planira sljedeći korak za 2027. godinu
Ukoliko se čipovi pokažu dovoljno pouzdanim, Google za 2027. godinu planira lansiranje dva međusobno povezana satelita. Njihov zadatak biće da demonstriraju optičku komunikaciju između letjelica.
Krajnji cilj je razvoj infrastrukture koja bi mogla biti ekonomski isplativa tokom 2030-ih godina. Međutim, mnogo toga zavisi od cijene lansiranja.
Prema Googleovoj analizi koju prenosi „The Register“, troškovi rada računarske infrastrukture u orbiti mogli bi postati uporedivi s troškovima električne energije za data centre u SAD-u tek kada cijena lansiranja padne na oko 200 dolara po kilogramu.
Satelitski eksperiment nije jedina Googleova AI novost ove sedmice. Kompanija je predstavila i model Genie 4, koji u stvarnom vremenu stvara virtuelne svjetove.
Besplatnu Android aplikaciju portala SrpskaCafe preuzmite ovdje.