Grčko ostrvo Tilos potpuno je promijenilo način upravljanja otpadom: uklonilo je ulične kontejnere, uvelo sakupljanje od vrata do vrata i dostiglo gotovo 90 odsto reciklaže i kompostiranja.
Umjesto kontejnera, otpad se prikuplja od vrata do vrata
Mala ostrva često imaju ozbiljan problem sa upravljanjem otpadom. Stanovnici i turisti stvaraju velike količine smeća, dok transport otpada na kopno radi reciklaže često nije ekonomski isplativ.
Zbog toga se dio dragocjenog zemljišta na mnogim ostrvima koristi za deponije.
Tilos je odlučio da pokuša drugačije.
U saradnji sa grčkom kompanijom Polygreen, koja se bavi cirkularnom ekonomijom, i uz podršku Regiona Južni Egej, ostrvo je potpuno uklonilo ulične kontejnere i uvelo novi sistem sakupljanja otpada.
Tako je Tilos postao prvo grčko „zero waste“ ostrvo.
Svako domaćinstvo i preduzeće dobilo je posebne kese za materijale namijenjene reciklaži i za organski otpad. Svaka kesa označena je QR kodom, što je omogućilo organizovanije prikupljanje.
Sav otpad koji se prikupi od stanovništva i preduzeća sada se odvozi u Centar za cirkularne inovacije, izgrađen na mjestu nekadašnje deponije.
Gotovo 90 odsto otpada se reciklira ili kompostira
Rezultati novog sistema su značajni.
Tilos je postao prvo ostrvo na svijetu koje posjeduje sertifikat „Gradovi bez otpada“.
Stopa reciklaže i kompostiranja na ostrvu sada je blizu 90 odsto, što je znatno više od prosjeka u Grčkoj i Evropskoj uniji.
Na ostrvu se godišnje prikupi oko 330 tona otpada.
Od toga je:
- 60 odsto materijal za reciklažu
- 30 odsto organski otpad
- 10 odsto koristi se kao gorivo u fabrikama cementa
Otpad postaje korisna sirovina
Organski otpad prerađuje se u kompost, odnosno đubrivo, koje se besplatno dijeli lokalnim poljoprivrednicima.
Materijali koji ne mogu da se recikliraju pretvaraju se u alternativno gorivo.
Ostatak otpada razvrstava se u 15 kategorija, presuje i šalje na kopno, gdje se koristi kao ekonomski vrijedna sirovina.
Na Tilosu je tako otpad dobio potpuno drugačiji tretman. Umjesto da se zakopava, ponovo se koristi ili prerađuje.
Otpad se više ne posmatra kao nešto čega se treba riješiti, već kao sirovina kojoj se može dati nova namjena.
Sve je počelo u školama
Novi sistem ne bi mogao da funkcioniše bez promjene navika stanovnika.
Pravilno razdvajanje otpada u domaćinstvima bilo je jedan od ključnih uslova za uspjeh projekta, pa je bilo potrebno mnogo truda kako bi se zajednica prilagodila novom načinu upravljanja otpadom.
Projekat „Just Go Zero Tilos“ prvo je predstavljen djeci u školama.
Ona su potom nove navike i ideju prenijela roditeljima, pa se inicijativa postepeno proširila na cijelu zajednicu.
Projekat je sada spreman za širenje, a regionalne vlasti planiraju da ovaj model primijene i na drugim malim grčkim ostrvima.
Cilj je da i ona prestanu da odlažu otpad u zemlju i počnu da ga tretiraju kao materijal koji može ponovo da se iskoristi.
Besplatnu Android aplikaciju portala SrpskaCafe preuzmite ovdje.